Zeytin Yetiştiriciligi

Zeytin Yetiştiriciligi

Tarihçe

Zeytin yetiştiriciliğinin tarihi M.Ö. 3000 yılına dek uzanmaktadır. Zeytin, binlerce yıldır beslenme şklimizde, kozmetik ürünlerde önemli bir rol oynamıştır ve lambalar için gaz yağı üretiminde kullanılmıştır. Zeytin yetiştiriciliği iki ana kategoriye ayrılır: Zeytinyağı üretimi ve sofralık zeytinler. Zeytinyağına olan talebin artması, modern yöntemlerle sulanan zeytin bahçelerinin gelişmesini ve daha yoğun miktarda dikimi desteklemektedir. Zeytin ispanya, Yunanistan, italya, Fransa ve Fas gibi Akdeniz kültürlerinde önemli bir rol oynamaktadır. Amerika Birleşik Devletleri'nde en fazla dikili alan Kaliforniya eyaletindedir. Güney yarımkürenin en büyük üreticisi ise Arjantin'dir. Günümüzde dünya genelindeki yıllık zeytin üretiminin 1,7 milyon ton sofralık zeytin ve 12 milyon ton zeytin­den elde edilen 3 milyon ton zeytinyağı olduğu tahmin edilmektedir. Zeytin yetiştirilen alanların toplam yüzölçümü yaklaşık 7,5 milyon hektardır. Kaliteli ticari hasada yonelik talebin artması nedeniyle ekili alan ihtiyacı da giderek artmaktadir.

İklim ve Yetişme Döngüsü

Zeytin ağaçları yaz aylarında (45 C’ye kadar) ve 12 C’nin altındaki sıcaklığın 200-300 saat olduğu kış aylarında büyür. Aşırı nem ağaçlarda hastalığa neden olabilir. -5 C’nin altında ki don koşulları, genç sürgünlere zarar verebilir. Bahar yağmurları ya da çiçeklenme dönemi sırasında sıcak, kurak hava şartları çiçeklerin ve filizlerin dökülmesine neden olarak hasadın azalmasına yol açabilir. Baharda sıcaklık yükselerek büyümenin hızlanmasını sağlar, bu büyüme sıcaklık ılıman düzeyde kaldığı sürece devam eder. Sıcak yaz mevsimi boyunca büyüme azalır ve zeytin ağaç, kaynaklarını meyve vermeye ve yağ üretmeye kanalize eder. Sonbaharda, ikinci buyume dalgasının yoğunluğu sıcaklığa ve topraktaki nem oranına bağlıdır. İlkbaharda ve son baharda biten yeni dallar bir sonraki senenin hasadını oluşturur.

Toprak

İyi drene edilmiş toprağın tercih edilmesine karşı. zeytin ağacı pek çok toprak türüne uyum sağlayabilir. Kil oranı %60'ın üzerinde olan topraklara dikilmesi tavsiye edilmez. İdeal pH bir miktar alkaliktir ancak 8,S'in üzerine çıkmaması gerekir. Zeytin ağacı, kirece duyarlı değildir ve tuzluluğa nispeten dirençlidir.

Dikim

Ağaçlar arasındaki uzaklığı, belirlerken iki faktöre dikkat edilmesi gerekir:

1)Hasadı toplamak için kolay erişim ve ağacın çiçek açması
2)Büyümesi için temel şartlardan biri olan en uygun şekilde ışık alma

Eskiden sulama yapilmayan bahçelerde ağalar 10mx10m gibi geniş bir aralıkla dikilirdi (hektar başına 100 agaç). Günümüzde ise, tarım ve sulama alanındaki tüm modern teknolojik gelişmelerden yararlanan ticaret amaçlı bahçeler önem kazanmıştır. Bu gelişmeler arasında hektar başına düşen ağaç sayısını arttırmak, yeni türler geliştirmek, gelişmiş sulama ve gübreleme sistemleri uygulamak ve mekanik hasat kaldırma yer almaktadır: Ağaçlar arasındaki olağan mesafe:

Geleneksel (sulama yapılmayan alanlar): 10mx10m
Yoğun: 7mx4m
Süper yoğun: 4mx2m

olive

Sulama ve Gübreleme

Sulamanın randımanı ve kalite üzerindeki etkisi

Dayanıklı zeytin ağacı yüzyıllar boyu yaşayarak, ek su ya da gübre istemeden meyve verir. Ancak bu ağaç yavaş büyür, randımanı düşük ve düzensizdir. Araştırmalar, ağacın ihtiyacına uygun olarak doğru bir şekilde su ve gübre verildiginde yaprak yüzey alanının daha geniş olduğunu, bunun da büyüme döneminin tamamı boyunca fotosentezi ve transpirasyonu kolaylaştırdığını göstermektedir. Bu durum, ağaç başına düşen toplam hasadın artmasını sağlar, meyvenin ağırlığını, hacmini ve etli kısım-çekirdek oranının büyük ölçüde arttırır. Su miktarının artmasının meyvedeki yağ oranını olumsuz etkileyebilmesine karşın. ağaç başına düşen üretim artmaktadır.

Yağ kalitesi

Kaliteli saf sızma zeytinyağı farklı sulama rejimlerinde üretilebilir. Sulama miktarı üretilen yağın duyusal parametrelerini açık bir şekilde etkilemektedir. Yeterli su verilmemesi meyvenin fenolik bileşenlerinin üretimine zarar vermekte, bu da meyvenin tadını etkilemektedir. Verimli bir sulama yönetimiyle, zeytin yetiştiricileri minimum su ve gübre kullanarak beklenen duyusal parametrelere sahip yüksek miktarda hasat elde edebilir.

Su İhtiyacı

Akdeniz iklimi şartlarında su ihtiyacı sofralık zeytin için yaklaşık 800-1000 mm, zeytinyağı üretimi içinse 400-600 mm’dir. Bu rakam sadece ilkbaharın başına dek süren en az 500 mm kış yağışı almış olan olgunlaşmış bahçeler için geçerlidir. Sulama son etkili yağmurlardan üç hafta sonra başlamalıdır. En yüksek randımanı almak için çiçek açma döneminde su sıkıntısından kaçınmak çok önemlidir. Pompa debisi ve tasarım kapasitesi genel olarak en yüksek su ihtiyacını esas almaktadır. Beklenen maksimum ET normal bir yıla ait tepe noktası dönemi verilerine bakılarak değerlendirilebilir.

Sulama Açısından Kritik Büyüme Evreleri

Çiçek açma dönemi sırasında sıcak, kurak günlerde daha önce bir doz sulama yapılmış olsa bile gün ortasında, birkaç saat sulama yapılmalıdır. Bu nemi arttırarak, çiçeklerin dökülmesini önlemek içindir. Üç kritik bütüme evresi bounca topraktaki yüksek nem oranının korunması gerekir:

  • İlkbahar- çiçeklenme evresi
  • Çiçek açma ve meyve tutum zamanı
  • Meyvenin olgunlaşması- hasat zamanından önce meyvelerin dolgunlaşması için daha kısa aralıklarla sulama

Genç Bahçelerin Sulanması

İlk üç yıl boyunca her 3-7 günde bir sulanmalıdır. Sıcaklar artıp, transpirasyon hızlandığı zaman sulama miktarı ve sıklığı arttırılmalıdır. Kışın başlangıcına doğru ise yeniden azaltılmalıdır.
İlk yıl: 5-10 litre/ağaç/gün
İkinci yıl: 7-20 litre/ağaç/gün
Üçüncü yıl: 15-40 litre/ağaç/gün

Jain Sulama Çözümleri

Çiftçiler çeşitli koşullarla ve zorluklarla karşılaştıklarından, Jain geniş bir sulama ve fertigaston çözümleri yelpazesi sunar. Denetimli ekibimiz tüm ihtiyaçlarınıza uygun en doğru çözümü bulmanıza yardımcı olacaktır.

Zeytin bahçeleri için sulama yöntemi seçerken şu noktaları aklınızda bulundurun:

  • Etkili kök bölgesi 0-40 cm derinliğindedir ve ağacın çevresinde geniş bir Alana yayılmıştır.
  • Zeytin ağaçları oksijen eksikliğinde son derece duyarlıdır, bu yüzden uzun süreli satürasyondan kaçının.
  • Zeytin ağaçları nispeten tuzlu suyla sulanamabilir ancak biriken tuzun süzülerek akıtılması önemlidir.
  • Suyun ve gübrelerin doğru yerden uygulanması verimliliklerini arttırır ve yabani otların bütümesini önler.

Damlatıcı Hattı Sistemleri

Avantajları

  • Suyun ve besin maddelerinin doğrudan kök bölgesine dağıtıldığı verimli, eşit fertigasyon
  • Yanal borular yüzeyde düz bir şekilde uzanır ve hasat kaldırma işlemine engel olmaz.
  • Ağaç suraları arasında kuru yollar
  • Satın alma, montaj, işletim ve amortisman açısından nispeten düşük maliyetler

İlkeler

  • Geleneksel ve yoğun bahçeler için: İki yanal hat kullanın
  • Süper yoğun bahçeler için: Tek bir yanal hat kullanın
  • Damlatıcı aralığını toprak türüne göre ayarlatın.
  • Hafif toprak: 50-75 cm
  • Ağır toprak: 75-100 cm
  • Önerilen damlatıcı debisi: 1.6-3.8 lt/saat
  • Yeni bahçeler için: Damlatıcıların genç ağaçların yanında olmasını sağlamak için damlatıcı aralığını ağaç aralığıyla bağlantılı olarak tasarlayın.
  • Bir yılın ardından: Yanal hattı gövdenin 50-75 cm uzağından geçirin. Toprak altı damla sulama sistemlerini planlarken şu noktaları aklınızda bulundurun;
  • Ağaçlar arasındaki mesafenin düzensiz olduğu bahçelerde bir düğme damlatıcı ya da bir damlatıcı halkası kullanın

Toprak Altı Damla Sulama Sistemi (SDI)

Avantajları

  • Her yönde serbestçe işleme ve makine hareketi
  • Makinelerin, hayvanların, hasat ve toprak işleme işlemlerinin verebileceği hasarlardan korunma
  • Optimum besin emilimi sayesinde su ve gübre tasarrufu
  • Toprağın kuru kalması yabani otların büyümesini engeller
  • Çeşitlilik gösteren topografiler ya da uzun yanal hatlar için AmnınDrip PC AS’yi kullanın.
  • PC damlatıcı gerektirmeyen arazi tasarımı için PC olmayan damlatıcı kullanın.

AmnonDrip PC&PC AS

  • Uzun yanal hatlar ve çeşitlilik gösteren topografyalar için basınç dengeleyici damlatıcı.
  • Kendi kendini temizleyen kaskat labirent
  • SDI için anti sifon (tozun ve kirin emilmesini önleme)

    amnondrip

Jain Turbo Line PC

  • Dayanıklı, basınç dengeleyici damlatıcı
  • Farklı toprak türleri ve arazi planları için çeşitli tahliyeler

    jtp

Jain Turbo Line

  • Maliyet etkin PC olmayan damlatıcı
  • Tıkanmaya karşı yüksek direnç
  • Farklı toprak türleri ve arazi planları için çeşitli tahliyeler

    jtl

Yorumlar

Yorum Yazın;